قطره چکان، هر آنچه درباره قطره چکان ها میخواهیم بدانیم
زمان مطالعه: ۴ دقیقه

قطره چکان گسیلنده کوچکی است که از پلاستیک‌های با کیفیت ساخته می‌شود. قطره چکان بر روی لوله‌های پلی اتیلن نرم در فواصل مناسب نصب می‌گردد. آب با فشار تقریبا یک بار وارد قطره چکان شده و در فشار صفر به شکل قطرات پیوسته و با دبی کم در حدود ۱ تا ۲۴ لیتر در ساعت از قطره چکان خارج می‌شود.
قطره چکان بر اساس روش کاهش انرژی فشاری به دو گروه اصلی زیر طبقه بندی می‌شود :

قطره چکان روزنه‌ای با سطح مقطع جریان ۰.۲ تا ۰.۳۵ میلی متر مربع

قطره چکان طولانی مسیر، با سطح مقطع نسبتا بزرگتر از ۱ تا ۴.۵ میلی متر مربع

در انتخاب قطره چکان‌ها باید به چه مواردی دقت کنیم ؟

انتخاب قطره چکان مناسب یکی از حساس‌ترین مراحل در طراحی یک سیستم آبیاری قطره‌ای محسوب می شود. انتخاب دریپر مناسب در سیستم آبیاری یکی از مهمترین مواردیست که باید با دقت نظر انجام شود زیرا انتخاب قطره چکان مناسب سبب کاهش هزینه های غیر ضروری نظیر انسداد قطره چکان و عدم آبیاری برخی از بوته ها و نهایتا تعویض قطره چکان می شود . انتخاب قطره چکان ها معمولا به صورت آزمون و خطا انجام می شود و نیازمند تجربه می باشد و نمی توان یک دستورالعمل کلی در مورد آن نوشت و حتی گاهی مجبور به تغییر قطره چکان انتخاب شده هم میشویم .

در انتخاب یک قطره چکان باید به مواردی توجه نمود که در زیر آمده است:

– دامنه تغییرات دبی با توجه به حدود تغییرات ساخت
–  رابطه دبی – فشار قطره چکان که توسط شرکت سازنده ارایه می شود.
– توان معادله دبی – فشار
– دامنه مناسب فشار کارکرد
– حساسیت به گرفتگی که بهتر است قطره چکان هایی انتخاب شوند که دارای خاصیت خود شویندگی باشند.
– درصد سطح خیس شده
– تغییرات مجاز فشار
– سیستم تصفیه آب
– هزینه

تعریف آبیاری قطره ای :

آبیاری قطره ای از نظر کلی ، به معنای رساندن تدریجی ولی پیوسته آب و مواد غذایی به گیاه است. ، به صورتی که همیشه رطوبت لازم و مواد مورد نیاز در خاک وجود داشته باشد و در اختیار گیاه قرار گیرد . قطره چکان ها در سیستم آبیاری قطره ای به نوعی خط حمله می باشند. و اگر از آنها به درستی محافظت نشود. راندمان کل سیستم را پایین و حتی موجب خسارات فراوانی به گیاهان می شوند. ما در اینجا هفت دستورالعمل را آماده نموده ایم. تا شما را در نگهداری از قطره چکان ها یاری رسانند.

۱- کنترل قطره چکان ها از نظر گرفتگی روزنه ها مهم ترین کاری است. که باید در طول کار سیستم انجام شود . دبی قطره چکان ها می بایست مرتبا بررسی شود .

۲- چنانچه در طول لترال (لوله های پای درخت) یک قطره چکان گرفته شود ، آن قطره چکان را تعویض کنید ، ولی چنانچه تعداد بیشتری قطره چکان مسدود باشد علت را باید از ابتدای لترال بررسی نمود .

۳- جهت کاهش تشکیل رسوب آهن در قطره چکان ها ، اسید سولفوریک به آب آبیاری اضافه نمایید .

۴- در صورتی که خطر انسداد قطره چکان ها یا لوله ها توسط موجودات زنده. مانند جلبک ، قارچ و باکتری می باشد ، بایستی با عمل کلرزنی آن ها را از بین برد.

بیشتر بخوانید !
انواع دستگاه جوش برای لوله پلی اتیلن

۵- جهت توزیع یکنواخت فشار در سیستم و بالطبع آبدهی یکسان قطره چکان ها. ، ضروری است از قطره چکان های تنظیم کننده ی فشار استفاده شود .

۶- در خلال آبیاری قطره ای .، نمک ها در زیر سطح خیس شده خاک توسط قطره چکان ، تجمع می یابند . بعد از این فرایند و هنگامی که باران می بارد نمک ها به محیط ریشه وارد شده و باعث شور شدن آن می شود . برای جلوگیری از این موضوع با شروع بارندگی می بایست سیستم را روشن نمود تا نمک ها وارد محیط ریشه نشوند .

۷- معمول‌ترین اسید‌هایی که برای رفع رسوبات مورد استفاده قرار می گیرند. عبارتند از اسید کلریدریک ، اسید فسفریک و اسید سولفوریک . از این میان اسید کلریدریک به دلیل مسمومیتی که برای گیاه ایجاد می‌کند. و اسید فسفریک به دلیل به هم زدن موازنه غذایی گیاه کمتر استفاده می‌شوند و بنابراین اسید سولفوریک به دلیل محدودیت کمتری که دارد مناسب ترین اسید برای اسید شویی است .

یک قطره چکان ها ایده آل باید دارای خصوصیات زیر باشد:

– بادوام
– هزینه پایین
– قابلیت کارکرد با دبی نسبتا پایین به طوریکه برای همه قطره چکان ها با وجود تغییرات در ساخت ، اختلاف فشار مورد انتظار در اثر افت اصطکاک و اختلاف ارتفاع و تغییرات ناشی از درجه حرارت آب، تقریبا ثابت باشد.
– مجرای آن نسبتا بزرگ و خود شوینده باشد تا مانع از گرفتگی شود.

مبارزه با گرفتگی قطره چکان ها

بهترین راه برای جلوگیری از گرفتگی قطره چکان ها، استفاده از سیستم فیلتراسیون مناسب است. همچنین نفوذ ریشه به داخل منفذ دریپر را میشود براحتی با آبیاری مداوم و مرطوب نگه داشتن ناحیه ریشه حل کرد. اگر ناحیه ریشه خیس باشد، دیگر ریشه برای جستجوی آب وارد منفذ دریپر نمیشود. همچنین اضافه کردن مقداری علف کش نیز میتواند از ورود ریشه ها جلوگیری کند.

وجود شن در آب را میتوان با فیلتر های مناسب حل کرد. از آنجا که ذرات شن و دیگر مواد در فیلتر گرفتار میشوند شما باید بصورت منظم فیلتر ها را تمیز کنید. مسائل حاد تر گرفتگی معمولا توسط رسوبات آهن و گوگرد بوجود می آیند. کلر ممکن است برخی از این مشکلات را حل کند. با تنظیم کردن PH میتوان از تشکیل رسوبات کربنات و فسفات در آب های حاوی بی کربنات جلوگیری کرد. همپنین ژله های باکتری را میتوان با تزریق هیپوکلریت حل کرد.